Trước làn sóng AI và chuyển đổi số, nhiều ngành nghề truyền thống buộc phải đổi mới để tồn tại – và Kiến trúc cũng không nằm ngoài xu thế ấy. Từng gắn liền với sáng tạo thủ công, nay ngành đang chuyển mình mạnh mẽ, đòi hỏi người học vừa giàu cảm hứng nghệ thuật, vừa làm chủ công nghệ.
AI không thay thế kiến trúc sư – AI mở rộng khả năng sáng tạo của con người
AI có thể dựng mô hình 3D, tính toán cấu trúc, mô phỏng ánh sáng hay thậm chí tạo ra hàng trăm phương án thiết kế trong thời gian ngắn. Nhưng điều AI không thể làm – đó là cảm nhận tinh thần của một vùng đất, đọc vị được nhu cầu sống của con người hay kiến tạo những không gian phản ánh bản sắc văn hóa địa phương.
ThS. KTS Nguyễn Quý Nhật, Giám đốc Công ty CP Tư vấn Kiến trúc & Xây dựng Hà Nội, nhận định:
“Nền tảng của các bạn học trong trường là những kiến thức chung, những phương pháp nghiên cứu khoa học, những yếu tố then chốt để quyết định ngành nghề của chúng ta theo đuổi. Và cái nền tảng đó trăm năm nay nó cũng chưa thay đổi nhiều. Điều thay đổi, đây chính là công nghệ. Công nghệ chính là những yếu tố hỗ trợ, bổ sung và yếu tố mới để giúp cho con người giảm bớt sự lao động.”
Đồng quan điểm, ThS. KTS Mai Thanh Tuấn – Trưởng VP Kiến trúc Nhà Đẹp – cho rằng:
AI là công cụ, nó không thể thay thế Kiến trúc sư, Nhưng những kiến trúc sư mà nắm mắt được công nghệ, khai thác AI, kỹ năng mềm thì sẽ thay thế được cho các kiến trúc sư thiếu điều đó. Vậy thì, chúng ta phải cố gắng học tập, ngoài chuyên môn cần có thêm các kỹ năng mềm để không bị AI thay thế.”
Vì vậy, thách thức không nằm ở AI – mà là cách người học kiến trúc định nghĩa lại vai trò của chính mình.
Giảng đường doanh nghiệp – nơi đào tạo kiến trúc sư hội tụ nghệ thuật, công nghệ và thực tiễn
Tại Trường Đại học Nguyễn Trãi, câu trả lời cho bài toán “Kiến trúc sư thời AI cần gì?” được định hình qua mô hình “giảng đường doanh nghiệp” – nơi sinh viên không chỉ học lý thuyết, mà học cách “sống” cùng nghề.
Ngay từ năm nhất, sinh viên được tiếp cận các công cụ công nghệ, AI hỗ trợ thiết kế… và tham gia studio sáng tạo, dự án thật do các doanh nghiệp đồng hành triển khai.
TS Nguyễn Trường Huy, Phó Viện Trưởng Viện KHXD ĐHKT HN, Chủ nhiệm Xưởng 2, giám đốc công ty CP HTCoM từng chia sẻ:
“Tôi ấn tượng với cách sinh viên Trường Đại học Nguyễn Trãi ở tính kỷ luật trong học tập, công việc. Dù mới đi làm nhưng các bạn đã thể hiện được sự chuyên nghiệp của bản thân từ những việc nhỏ nhất, luôn cố gắng học hỏi qua mỗi dự án.”
Minh chứng rõ nét là các sinh viên như Hoàng Văn Mạnh K20KTR, Nguyễn Quang Nhâm K20KTR được doanh nghiệp tuyển dụng ngay sau khi kết thúc đồ án tốt nghiệp, hiện đang làm việc tại X2 VPTV.
Cơ hội khẳng định bản sắc sáng tạo – khi trường học nắm bắt xu thế và trao quyền cho người học
Ngành Kiến trúc, trong bối cảnh AI, không còn là sân chơi của những người “chỉ biết vẽ đẹp”. Nó là không gian của những bộ óc linh hoạt, giao thoa giữa:
- Tư duy thiết kế sáng tạo và phản biện, tránh rập khuôn;
- Kỹ năng số và công nghệ;
- Kiến thức liên ngành: văn hóa, lịch sử, xã hội học, kinh tế – môi trường – tâm lý hành vi;
- Ngoại ngữ và kỹ năng mềm, để hội nhập và làm việc đa quốc gia.
Với phương châm “dạy đúng cái doanh nghiệp cần, trang bị cái xã hội đòi hỏi”, NTU đang trở thành điểm đến của những bạn trẻ muốn học nghề sáng tạo theo hướng thực chiến.
Học Kiến trúc: Đừng sợ AI, hãy sẵn sàng để dẫn đầu
Không có nghề nào “chết” trong thời đại số – chỉ có con người không chịu đổi mới. Ngành Kiến trúc đang mở rộng biên giới: từ không gian vật lý sang không gian số, từ bản thiết kế sang trải nghiệm người dùng, từ nghệ thuật đơn thuần sang giải pháp tích hợp công nghệ.
Nếu bạn là người yêu sáng tạo, thích khám phá không gian sống, đam mê nghệ thuật và hứng thú với công nghệ – hãy chọn học Kiến trúc không chỉ để vẽ, mà để kiến tạo tương lai.
